Oneerlijke concurrentie van overheid strenger aangepakt

Overheden die met hun activiteiten concurreren met ondernemers krijgen te maken met scherpere regels. Zo moeten ondernemers meer inspraak krijgen en moeten overheden beter motiveren waarom zij een bepaalde activiteit niet overlaten aan de markt.

5 september 2017 | Door redactie

Ondernemers in sommige branches klagen steen en been over de oneerlijke concurrentie die zij krijgen van ‘bijklussende’ overheden. In de Wet markt en overheid (onderdeel van de Mededingingswet) staan gedragsregels voor overheden die de markt op gaan (tools), zoals met de verhuur van vastgoed. Die gedragsregels moeten ervoor zorgen dat er geen oneerlijke concurrentie is met ondernemers, bijvoorbeeld doordat overheden onder de kostprijs werken.

Overheden ‘spelen voor bedrijfje’

Maar de wet kent ook een uitzondering voor activiteiten die van belang zijn voor het ‘algemeen belang’. Dan gelden de gedragsregels niet. Met name gemeenten beroepen zich regelmatig op die uitzondering, zo blijkt uit een evaluatie. Of, zoals MKB-Nederland het zegt, de uitzondering ‘betekent dat gemeenten en provincies voor bedrijfje spelen wanneer het ze goeddunkt’. De ondernemersverenigingen kwamen eerder al met een zwartboek.
De onvrede is niet weggenomen, en het ministerie van Economische Zaken stelt nu een wijziging voor. Voor dit wetsvoorstel is inmiddels een internetconsultatie gestart.
De wijziging houdt onder meer in dat overheden veel gedetailleerder moeten motiveren waarom zij het nodig vinden om de uitzondering in te roepen. In die motivering moet bijvoorbeeld staan welk algemeen belang nu precies wordt gediend met de activiteit. Ook de gevolgen voor ondernemers moeten beschreven worden.

Besluit moet zes weken ter inzage liggen

Verder moeten ondernemers inspraak krijgen voordat de overheid een definitief besluit neemt. Tot nu toe doet een minderheid van de overheden dat. Volgens het wetsvoorstel moet een voorgenomen besluit straks eerst zes weken ter inzage liggen.
Tot slot moeten de besluiten om een activiteit onder algemeen belang te schuiven, elke vijf jaar worden geëvalueerd. Want marktomstandigheden veranderen, en wie weet is er na een paar wel degelijk een ondernemer die oneerlijke concurrentie ondervindt.
De internetconsultatie over het wetsvoorstel loopt nog tot 27 oktober 2017.

Voortgang

Voorbereiding
Raad van State
Tweede Kamer
Eerste Kamer
Bekendmaking