VERDIEPINGSARTIKEL

Met HR inspelen op de drie psychologische basisbehoeften

14 januari 2025 6 minuten Door redactie

Het Sociaal en Cultureel Planbureau voorspelt dat de groei van de Nederlandse beroepsbevolking na 2025 afneemt en rond 2040 zelfs stopt. Hierdoor neemt de druk op de arbeidsmarkt toe. Die krapte vraagt om maximale inzetbaarheid en productiviteit binnen organisaties. Wetenschappelijk onderzoek wijst uit dat het vervullen van psychologische basisbehoeften de sleutel vormt tot gezonde, productieve en gelukkige werknemers.


Dit verdiepingsartikel is geschreven door Robin Veldhuizen, psycholoog/adviseur bij Moralys en Linda Overkleeft, productontwikkelaar bij Moralys, e-mail: robin@moralys.nl


De mens heeft drie psychologische basisbehoeften: autonomie, binding en competentie. Deze behoeften zijn niet afhankelijk van verschillen in leeftijd, geslacht of cultuur. Daarnaast lijkt er nog een vierde basisbehoefte te zijn, namelijk rechtvaardigheid. Hier wordt momenteel onderzoek naar gedaan.

Onderzoek binnen de arbeids- en organisatiepsychologie toont aan dat frustratie van deze basisbehoeften leidt tot ongewenste werkdruk, verzuim en verloop. Bevrediging daarentegen zorgt voor positieve uitkomsten, zoals werkgeluk, productiviteit en veerkracht. Psychologische basisbehoeften functioneren dus als cellen van een batterij: bij een tekort loopt de batterij leeg, terwijl vervulling de batterij laadt. Hoe j