Hebben werknemers recht op andere of flexibele werktijden?

Question

In onze organisatie hebben we de afspraak dat iedereen om 09.00 uur achter zijn bureau zit. Nu hebben we een werknemer die flexibele werktijden wil, zodat hij vooraf zijn kinderen naar school kan brengen en voor zijn hulpbehoevende partner kan zorgen. Zijn we verplicht om daarmee akkoord te gaan? Hebben werknemers recht op andere of flexibele werktijden?

Accepted Answer

Op het moment dat de werknemer in dienst treedt, kan je in de arbeidsovereenkomst vaste werktijden afspreken. Alleen als in de cao een andere afspraak staat, gaat die afspraak voor. Kijk dus allereerst in de cao of daar een afspraak over werktijden instaat.

Aanpassing van de werktijden

Als de werknemer ondanks de afgesproken vaste werktijden op een gegeven moment toch andere werktijden wil, kan hij - met een beroep op de Wet flexibel werken (checklist) - een verzoek doen om aanpassing van de werktijden. Hij mag hier een beroep op doen als hij ten minste 26 weken voorafgaand aan het beoogde tijdstip van ingang van de aanpassing in dienst is bij die werkgever. Bij onvoorziene omstandigheden kan die termijn korter zijn.

In principe moet de werknemer zijn verzoek minstens twee maanden voor de gewenste ingangsdatum bij jouw organisatie indienen. Ook hier kunnen onvoorziene omstandigheden een reden zijn om een kortere termijn aan te houden.

Verplicht overleg over werktijden

Als werkgever ben je wettelijk verplicht om minstens eenmaal overleg te hebben met je werknemer over zijn verzoek om andere werktijden. Jouw organisatie als moet als hoofdregel akkoord gaan met het verzoek, tenzij zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen zich daartegen verzetten.

Zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen

Bij aanpassing van de werktijd is in ieder geval sprake van een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang, als de aanpassing leidt tot ernstige problemen:

op het gebied van veiligheid;
van roostertechnische aard; of,
van financiële of organisatorische aard.

Snel beslissen is belangrijk

Je moet uiterlijk een maand voor het beoogde tijdstip van ingang van de aanpassing beslissen op het verzoek van de werknemer. Doe je dat niet, dan worden zijn werktijden vastgesteld te zijn, zoals door de werknemer verzocht.

Als sprake is van onvoorziene omstandigheden moet je binnen vijf dagen beslissen.

Beleid voeren over arbeidstijden

Een werkgever is op grond van de Arbeidstijdenwet (artikel 4:1) verplicht om een goed beleid te voeren over arbeidstijden (toolbox). Je moet daarbij, voor zover redelijk, rekening houden met de persoonlijke omstandigheden van de werknemers.

Dit beleid moet je periodiek toetsen aan de ervaringen die daarmee zijn opgedaan en hoe deze ervaringen zich verhouden met nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de organisatie van arbeids- en rusttijden.

In de Arbeidstijdenwet (artikel 4:1a) staat ook dat een werkgever, voor zover dat redelijkerwijs van hem kan worden gevraagd, bij de vaststelling van het arbeidstijdpatroon rekening moet houden met de persoonlijke omstandigheden van de werknemer.

Volgens de wet vallen onder persoonlijke omstandigheden in elk geval;

de zorg(taken) voor kinderen;
(afhankelijke) familieleden, verwanten en naasten; en,
maatschappelijke verantwoordelijkheden die door de werknemer worden gedragen.

Maak een zorgvuldige overweging

Werknemers hebben dus best wat te zeggen over hun werktijden, maar de werkgever ook. Let wel, een werknemer die werk en privé niet meer goed kan combineren, zal zoeken naar andere oplossingen. Denk aan frequent ziekteverzuim (verdiepingsartikel) of opname van calamiteiten- of kort zorgverlof. Een burn-out (toolbox) of het overstappen naar een andere werkgever behoort ook tot de mogelijkheden.

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Hebben werknemers recht op andere of flexibele werktijden?

7 augustus 2025

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema Arbeidsvoorwaarden