OR let op: werkgever mag corona-app niet verbieden

Uit angst dat het gebruik van de CoronaMelder zal leiden tot een hoog ziekteverzuim, raden veel werkgevers hun werknemers af om de corona-app te gebruiken. Sommige werkgevers verbieden zelfs het gebruik van de app. De ondernemingsraad (OR) moet daar een stokje voor steken, want daarmee handelt de werkgever in strijd met de wet.

2 november 2020 | Door redactie

In de Tijdelijke wet notificatieapplicatie covid-19 staat dat het gebruik van de CoronaMelder vrijwillig is. Iedereen mag zelf bepalen of hij de corona-app wel of niet gebruikt. Werkgevers mogen werknemers dus niet verplichten om de app te gebruiken, maar mogen net zo min het gebruik van de app afraden of verbieden. Vakbonden FNV en CNV krijgen echter veel meldingen van werknemers die de CoronaMelder van hun werkgever niet mogen gebruiken.

Corona-app kan leiden tot hoge verzuimkosten en stagnerende productie

De CoronaMelder stuurt naar schatting dagelijks tienduizend meldingen naar gebruikers die in contact zijn geweest met een besmet persoon, en dus mogelijk besmet zijn. Als iemand besmet is met het coronavirus, moet hij tien dagen in quarantaine. Werkgevers vrezen dat deze meldingen zullen leiden tot een grote stijging van het ziekteverzuim, met hoge verzuimkosten en het (gedeeltelijk) stilvallen van de productie tot gevolg. Vooral in sectoren waar werknemers niet vanuit huis kunnen werken, zoals in de retail of industrie. Voor sommige werkgevers is dat aanleiding om het gebruik van de app af te raden of zelfs helemaal te verbieden.

OR moet ingrijpen als werkgever CoronaMelder verplicht, afraadt of verbiedt

De ondernemingsraad (OR) moet ingrijpen als een werkgever de werknemers wil verplichten of juist verbieden om de CoronaMelder te gebruiken. Voor individuele werknemers is het vanwege hun afhankelijke positie nu eenmaal lastig om een verzoek van de werkgever te weigeren. Aangezien de CoronaMelder een hulpmiddel is om te voorkomen dat de gebruiker het coronavirus verspreidt, valt het afraden of verbieden van dat gebruik door de werkgever onder het arbobeleid. De bestuurder behoort elke voorgenomen arbomaatregel voor instemming voor te leggen aan de OR (artikel 27, lid 1d WOR). Voor de OR zijn er voldoende argumenten om instemming te weigeren. 

Struisvogelpolitiek is in coronatijd geen slimme strategie

De OR kan aanvoeren dat de bestuurder in overtreding is als hij de keuze van de werknemer over het gebruik van de app wil beïnvloeden. Ook kan de OR hem erop wijzen dat hij volgens de Arbowet verplicht is om veilige arbeidsomstandigheden te bieden en gezondheidsrisico’s op de werkvloer zoveel mogelijk te beperken. Het afraden of verbieden van de CoronaMelder voorkomt dat werknemers een waarschuwing krijgen als zij mogelijk besmet zijn. Zulke struisvogelpolitiek is zeker in deze coronatijd een onverstandige strategie. 
Als de werkgever weigert instemming te vragen, kan de OR schriftelijk de nietigheid van dit besluit inroepen en alle werknemers laten weten dat zij het advies of verbod mogen negeren. Ook een eventuele verplichting tot gebruik van de corona-app valt onder het instemmingsrecht.

Vakbonden pleiten voor quarantainefonds

Vakbonden CNV en FNV pleiten voor een quarantainefonds vanuit de overheid, dat verzuimkosten van werkgevers als gevolg van het coronavirus moet dekken. Ook kunnen de verzuimkosten beperkt blijven als meer werknemers binnenkort toegang krijgen tot sneltesten. Werknemers weten dan vrijwel meteen of zij met het virus besmet zijn en kunnen bij een negatieve uitslag meteen weer aan het werk.