Welke gevolgen heeft slaapapneu voor het werk?

Question

Een van onze werknemers heeft de diagnose slaapapneu gekregen. Wat houdt dit precies in en hoe kunnen we hierop inspelen om gevaren op de werkvloer te voorkomen?

Accepted Answer

Slaapapneu is een van de meest voorkomende slaapstoornissen. Bij deze aandoening is het normale nachtelijke ademhalingspatroon verstoord, doordat er adempauzes optreden. Die pauzes leiden tot een daling van de zuurstofopname en de koolzuurafgifte.

Deze vitale balans in het bloed wordt gelukkig ook ’s nachts door het lichaam nauwgezet gemonitord, en als het onder kritische waarden komt, zorgt het lichaam tijdig voor een plotse prikkel om weer te gaan ademen, zónder dat men echt wakker wordt. Het lichaam regelt dit dus zelf, maar de slaapkwaliteit wordt wel minder.

Blokkade in bovenste luchtweg

De meest voorkomende oorzaak voor de ademstop is een fysieke blokkade in de bovenste luchtweg (van de ingang van de neus tot en met de ingang van de longen). Deze variant heet OSAS (Obstructief Slaapapneu Syndroom) en is goed behandelbaar met een scala aan behandelvormen. Welke dat zijn, hangt af van de ernst en de aard van de slaapapneu, gecombineerd met de bevindingen van een lichamelijk onderzoek.

Verminderde concentratie leidt tot fouten

Het belang van een goede slaap in relatie tot werk mag duidelijk zijn. Goede slaap maakt mensen niet alleen uitgerust en fit, het zorgt er ook voor dat het immuunsysteem ’s nachts oplaadt. Behalve de vermoeidheid zijn er ook praktische risico’s aan een verstoorde slaapkwaliteit verbonden. Een verminderde concentratie kan leiden tot fouten en het minder nauwkeurig uitvoeren van taken en handelingen.

Ook is het risico groot – zéker bij eentonige en/of repetitieve handelingen, of werkzaamheden in een prikkelarme omgeving – op ongewild in slaap vallen, met alle gevolgen van dien. Voor bepaalde beroepsgroepen zijn de gevolgen hiervan groter dan andere. Denk bijvoorbeeld aan vrachtwagenchauffeurs, stuurlui van schepen, operators van complexe apparatuur, et cetera. Voor deze groepen is slaapproblematiek herkennen en melden dan ook extra van belang. Een aandachtspunt voor arboprofessionals!

Risicofactoren voor slaapapneu

Er zijn een aantal kenmerken waaraan iemand ‘in de gevarenzone’ valt te herkennen. Op lichamelijk vlak is dit vooral overgewicht (specifieker: een BMI > 25 kg/m²), doordat er meestal in de bovenste luchtwegen vetafzettingen zijn die deze vernauwen. Dit betekent overigens niet dat slanke mensen géén OSAS kunnen krijgen: soms is bij hen de natuurlijke bouw van de luchtweg kansverhogend.

Klassieke klachten zijn verder ’s nachts vaak moeten plassen, nachtelijk transpireren, vermoeidheid bij het opstaan, overdag moeite hebben met de concentratie, indommelen bij eentonige activiteiten of op momenten van ontspanning, prikkelbaarheid en een sombere stemming. Partners melden vaak fors snurken en regelmatige ademstops.

Wat kun je doen?

Risico’s op ongelukken verklein je onder meer door een goede inschatting te maken van de ‘indutkans’. De Epworth Sleepiness Scale is een eenvoudige vragenlijst, waarin gevraagd wordt naar de kans om in te dutten in specifieke omstandigheden. Respondenten antwoorden met een score van 0 (geen kans) tot 3 (grote kans). Bij een eindresultaat van ≥ 10 (overmatige slaperigheid) tot ≥ 16 (mogelijk OSAS) is het sterk aan te raden om gericht (slaap)onderzoek te starten.

Dit antwoord is geschreven door Hans Claessen, medisch adviseur en kno-arts n.p. en adviseur bij de Apneuvereniging.

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Welke gevolgen heeft slaapapneu voor het werk?

20 oktober 2025

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema's

Direct naar:

Thema Gezondheid werknemer