VERDIEPINGSARTIKEL

Vragen over de transitievergoeding bij ontslag

Als u een werknemer ontslaat of als u zijn arbeidsovereenkomst niet verlengt, moet u hem een transitievergoeding betalen. De werknemer kan daarmee omscholing of jobcoaching betalen, zodat hij gemakkelijker een nieuwe baan kan vinden.

Ook is de transitievergoeding een compensatie voor baanverlies. U heeft misschien vragen over de transitievergoeding, vooral door de nieuwe regels die sinds dit jaar gelden. We zetten de belangrijkste vragen en antwoorden op een rij.


2 december 2020 6 minuten Door redactie

Dit verdiepingsartikel wordt u aangeboden door Rendement Online


Werknemers hebben sinds 1 januari 2020 bij ontslag recht op een transitievergoeding vanaf de eerste dag dat ze in dienst zijn. Dat geldt ook voor oproepkrachten en werknemers met een flexcontract.

Voorwaarde is dat het initiatief van het ontslag bij de werkgever ligt, op een aantal uitzonderingen na.

1  Zijn wij verplicht om een transitievergoeding te betalen?

De werknemer heeft recht op een transitievergoeding als u de werknemer ontslaat of zijn contract voor bepaalde tijd niet verlengt. Dit geldt ook bij een ontslag tijdens de proeftijd.

Verder moet u een transitievergoeding betalen bij ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van uw kant (bijvoorbeeld als de werknemer gediscrimineerd wordt in uw organisatie) en de werknemer zich gedwongen ziet om ontslag te nemen.

Ook betaalt u vergoeding als u de werknemer ontslaat na twee jaar ziekte. Bij langdurige arbeidsongeschiktheid kunt u een compensatie krijgen voor de transitievergoeding, zie vraag 8.

2  Wat zijn de gevolgen als we geen transitievergoeding betalen?

Betaalt u geen transitievergoeding? Dan kan de werknemer deze opeisen door binnen drie maanden ná het beëindigen van de arbeidsovereenkomst een verzoekschrift in te dienen bij de kantonrechter. Na het verstrijken van deze termijn kan hij de vergoeding in principe niet meer claimen.

Bij ontslag op staande voet, met wederzijds goedvinden of als de werknemer zelf het contract opzegt, bent u niet wettelijk verplicht een transitievergoeding te betalen. Of u in een bepaalde situatie een vergoeding moet betalen, kunt u zien op rekenhulptransitievergoeding.nl.

Soms ook een transitievergoeding voor oproepkracht

Als u met oproepkrachten werkt en gebruikmaakt van voorovereenkomsten, moet u misschien transitievergoeding betalen als de oproep eindigt. De voorovereenkomst is geen arbeidsovereenkomst. Maar elke keer dat u de werknemer oproept én de werknemer aan de oproep gehoor geeft, ontstaat er een arbeidsovereenkomst. Het einde van de oproep geldt als het einde van de arbeidsovereenkomst.

In principe heeft de oproepkracht dan recht op een transitievergoeding. Er zijn wel uitzonderingen. Zo hoeft u geen vergoeding te betalen als de werknemer het contract zelf opzegt. Bekijk dus elke keer of één van de uitzonderingsituaties zich voordoet. Ook kan een eventuele cao uitzonderingen bevatten.

3  Geldt er een maximale hoogte van de transitievergoeding?

Ja. In 2020 bedraagt de maximale hoogte van de transitievergoeding € 83.000 bruto. Als het jaarsalaris hoger is dan € 83.000, is de vergoeding maximaal één bruto jaarsalaris. Volgend jaar gaat het maximum omhoog naar € 84.000.

De uiteindelijke hoogte van de transitievergoeding hangt af van het maandsalaris en het aantal jaren dat de werknemer bij uw organisatie heeft gewerkt.

4  De betaling van een transitievergoeding kost ons veel geld. Kunnen we de vergoeding ook in termijnen uitbetalen?

Leidt de betaling van de transitievergoeding tot onaanvaardbare gevolgen voor uw bedrijfsvoering, dan biedt de wet u de mogelijkheid om de vergoeding in termijnen te betalen.

Bij onaanvaardbare gevolgen, mag u in termijnen betalen

Wel is in de Ontslagregeling bepaald dat u de betaling over hoogstens zes maanden mag spreiden, zodat de ex-werknemer niet té lang op zijn volledige transitievergoeding hoeft te wachten.

Deze periode van zes maanden begint te lopen na de dag waarop de wettelijke rente (2%) verschuldigd is over de transitievergoeding. Dit moment is een maand ná de dag waarop het arbeidscontract is geëindigd.

U betaalt de wettelijke rente over het deel van de transitievergoeding dat u door de gespreide betaling nog niet heeft betaald. Gespreid betalen kost u dus meer geld.

Overigens hoeft u geen vergoeding te betalen als u écht in de problemen zit: bij faillissement, surseance van betaling of schuldsanering.

5  Hoe verwerken we een transitievergoeding in de loonaangifte?

Als uw onderneming een transitievergoeding uitkeert aan de werknemer, moet u hierop de groene tabel voor bijzondere beloningen toepassen. Het gaat namelijk om loon uit vroegere dienstbetrekking (groene tabel) en een incidentele beloning (tabel bijzondere beloningen).

Het doet er voor de keuze van de tabel niet toe op welk moment u de vergoeding uitbetaalt. U moet ook de groene tabel voor bijzondere beloningen gebruiken als de werknemer op het moment van uitkeren nog bij uw onderneming in dienst is.

Kabinet biedt ondanks coronacrisis geen compensatie

Minister Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid liet de Eerste en Tweede kamer weten dat de coronacrisis geen invloed heeft op het recht op transitievergoeding en ziet geen reden voor een compensatie. De reguliere ontslagbescherming blijft volledig in stand.

U bent dus steeds een vergoeding verschuldigd als u de werknemer ontslaat of zijn tijdelijke contract beëindigt. Dat is ook zo als u gebruikmaakt van de mogelijkheid uit de derde Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor behoud van werkgelegenheid (NOW 3) om de loonsom te laten dalen door werknemers te ontslaan.

Een compensatie van de transitievergoeding zou neerkomen op het praktisch faciliteren van ontslag en dat is niet in lijn met het doel van de NOW-regeling: behoud van werkgelegenheid.

6  Vier maanden geleden nam een werknemer ontslag. Nu solliciteert hij op een andere functie binnen onze organisatie. Als wij hem aannemen en later weer uit dienst laten treden, over welke periode ontvangt hij dan een transitievergoeding?

De werknemer heeft dan recht op een transitievergoeding over de duur van zowel zijn nieuwe als zijn vorige contractperiode. Alleen als een onderbreking van het dienstverband langer dan zes maanden heeft geduurd, hoeft u de periode van vóór die onderbreking niet mee te nemen in de berekening.

Nam de werknemer in een vorige periode zelf ontslag, dan heeft hij wel een recht op een transitievergoeding over deze periode als hij binnen zes maanden weer in dienst komt. De werknemer krijgt geen vergoeding over het eerdere deel van een dienstverband als hij er daar al een voor heeft ontvangen.

7  Kunnen we compensatie krijgen voor een transitievergoeding?

Ja, u kunt sinds 1 april 2020 bij UWV een aanvraag indienen voor compensatie van de transitievergoeding die u heeft betaald bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid. De compensatie is gemaximeerd tot de transitievergoeding waarop de werknemer op basis van de wet recht had op het moment dat hij twee jaar ziek was. De regeling geldt voor vergoedingen die op of na 1 juli 2015 zijn betaald. U las hier meer over in Salaris Rendement 9-2020.

In 2021 komt er een regeling bij. Vanaf dan hebben kleine werkgevers die hun onderneming beëindigen wegens pensionering of overlijden – onder voorwaarden – recht op compensatie van de betaalde transitievergoedingen.

Onder kleine werkgevers verstaat het kabinet in dit verband een organisatie met minder dan 25 werknemers.

8  Mogen wij de kosten van trainingen van de transitievergoeding afhalen?

Sinds 1 juli 2020 mag u in meer situaties – mits vooraf vastgelegd – de transitievergoeding verminderen met inzetbaarheidskosten. De voorwaarden hiervoor staan in het Besluit voorwaarden in mindering brengen kosten op transitievergoeding.

Zo mag u de vergoeding verlagen met kosten voor activiteiten die de inzetbaarheid van de werknemer binnen of buiten uw organisatie bevorderen. Hierop zijn twee uitzonderingen:

  • De werknemer gebruikte zijn verworven kennis en vaardigheden vooral om zijn functie (die hij bij de aanvang van de scholingsactiviteiten verrichtte) uit te oefenen; of
  • Het geld is besteed vanwege re-integratieverplichtingen of de herplaatsingsverplichting om ontslag te voorkomen.

Voor 1 juli 2020 mocht u inzetbaarheidskosten alleen aftrekken als deze gericht waren op de inzetbaarheid buiten de organisatie. Maar veel werkgevers betalen scholing alleen als de organisatie er ook van kan profiteren. De regel is daarom verruimd.

9  Maakt het voor het recht op een transitievergoeding uit hoe oud de werknemer is?

Ja, de arbeidsovereenkomst van jongeren onder de 18 jaar die gemiddeld maximaal 12 uur per week hebben gewerkt, telt niet mee in de ketenbepaling.

Zij ontvangen dan ook over de periode tot hun 18e levensjaar geen vergoeding bij uitdiensttreding.

Ook bent u geen transitievergoeding verschuldigd als u het dienstverband van een werknemer beëindigt bij of na het bereiken van de AOW-gerechtigde leeftijd.



Meer informatie over de transitievergoeding vindt u in de toolbox Zo berekent u de correcte transitievergoeding.