Vragen over: vrij op Goede Vrijdag en Bevrijdingsdag

Nu Goede Vrijdag, Pasen, Koningsdag en andere feestdagen weer voor de deur staan, vragen werknemers zich mogelijk af of zij wel of niet moeten werken op een feestdag en of zij – als ze wel moeten werken – recht hebben op een toeslag. Weet u het antwoord?

26 maart 2019 | Door redactie

Veel werknemers in Nederland zijn in elk geval vrij op een aantal officiële feestdagen, zoals Nieuwjaarsdag, Eerste en Tweede Paasdag, Koningsdag, Hemelvaartsdag, Eerste en Tweede Pinksterdag en Eerste en Tweede Kerstdag. Over twee dagen ontstaat soms verwarring: Goede Vrijdag en Bevrijdingsdag. Toch zijn de regels voor het wel of niet vrij zijn op een feestdag eigenlijk vrij simpel.

Op welke feestdagen zijn werknemers vrij?

In de wet staat niet op welke feestdagen werknemers recht hebben op een vrije dag. Bepalingen hierover staan in de arbeidsovereenkomst, het arbeidsvoorwaardenreglement of de cao. De meeste werknemers moeten op Goede Vrijdag en Bevrijdingsdag gewoon aan het werk, maar ook dit is dus afhankelijk van wat er schriftelijk is vastgelegd. In veel cao’s is wel afgesproken dat werknemers één keer in de vijf jaar vrij zijn op 5 mei. Staat in de arbeidsovereenkomst, het arbeidsvoorwaardenreglement of de cao dat werknemers vrij zijn op een feestdag, dan moet de werkgever ook het loon doorbetalen.

Hebben werknemers recht op een toeslag als zij moeten werken?

In sommige sectoren – denk aan de zorg of horeca – is het soms onvermijdelijk dat werknemers op een feestdag moeten werken. Meestal krijgen zij dan een toeslag, maar ook dit is niet in de wet bepaald. Wel zijn hier in de cao vaak afspraken over gemaakt. Vaak krijgen werknemers dan ook de mogelijkheid om op een ander moment alsnog een (betaalde) vrije dag op te nemen.

Hebben parttime werknemers recht op compensatie?

Valt een feestdag meerdere keren in een jaar op een vrije deeltijddag van een werknemer, dan mist hij in verhouding een aantal vrije dagen ten opzichte van fulltime werknemers. In feite is er dan sprake van ongelijke behandeling. De werkgever kan dit oplossen door een pro-rataberekening te maken. Hij brengt dan in kaart hoeveel feestdagen er in een jaar op een doordeweekse dag vallen. Dit aantal dagen vermenigvuldigt hij vervolgens met de parttimefactor van de werknemer. Een voorbeeld: in 2019 vallen zes officiële feestdagen – waarop werknemers in uw organisatie vrij zijn – op een doordeweekse dag. Een parttime werknemer met 0,6 fte heeft dus recht op 6 x 0,6 = 3,6 vrije dagen. De werkgever kan deze uren in zijn administratie aanmerken als vakantie-uren.