Kan de gemeente als personeelsbeleid een generatiepact uitvoeren?

Onze gemeente is voornemens een generatiepact in te stellen en de daarbij vrijkomende gelden in te zetten voor de werving van jongeren jonger dan 36 jaar. Is dit toegestaan of is hier sprake van discriminatie?

Antwoord

28 september 2016

Zowel direct als indirect leeftijdsonderscheid is verboden, tenzij er sprake is van een legitiem doel en de maatregel die dit onderscheid met zich brengt passend en noodzakelijk is om dat doel te bereiken.

Het doel is legitiem als het voldoende zwaarwegend is dan wel beantwoordt aan een werkelijke behoefte. Een legitiem doel vereist voorts dat geen sprake is van een discriminerend oogmerk.

Als de maatregel passend is om dat legitieme doel te bereiken (namelijk: doeltreffend) moet het ook nog noodzakelijk zijn. Dit betekent dat het doel niet met ook minder bezwarende (lees: minder discriminerende) maatregelen moet kunnen worden bereikt. Is dat wel het geval, dan moet de werkgever voor die minder verregaande maatregel/inbreuk kiezen.

Bovendien bepaalt de wet dat onderscheid dat is gebaseerd op werkgelegenheids- of arbeidsmarktbeleid ter bevordering van arbeidsparticipatie van bepaalde leeftijdscategorieën is toegestaan, althans voor zover dit beleid is vastgesteld bij of krachtens wet.

Op de website van de VNG is te vinden dat de betreffende cao gemeenten stimuleert te kijken naar de mogelijkheden van een generatiepact. Bovendienstaat er dat de in de cao genoemde vorm van het generatiepact (de zogenoemde 80/90/100-regeling) daarbij één van de mogelijkheden is. 

Het doel van het generatiepact is klaarblijkelijk:

  • oudere medewerkers in staat stellen minder te gaan werken, waarvoor zij gedeeltelijke financiëlecompensatie krijgen;
  • de hierdoor ontstane ruimte in de formatie wordt gebruikt om nieuwe jongere medewerkers te werven.

Daarnaast is op te merken dat het doel van het generatiepact op zichzelf wel legitiem lijkt: jongere werknemers aantrekken terwijl oudere werknemers in staat worden gesteld tegen een financiële compensatie minder te gaan werken/af te bouwen. Of sprake is van een passend en noodzakelijk middel, hangt af van de exacte inhoud van het betreffende generatie pact.

Het verstrekken van een financiële compensatie voor minder werken en het werven van jongere werknemers lijkt passend. Denkbaar is echter dat de werving van slechts mensen die jonger zijn dan 36 – dus als de werving expliciet is gericht op die leeftijdscategorie – niet word gezien als een noodzakelijk middel. Door enkel te vragen – bijvoorbeeld in vacatures – naar die categorie zal een hele andere groep worden uitgesloten, namelijk mensen die ouder zijn dan 36, maar nog te jong om in aanmerking te komen voor het generatiepact. Die mensen zullen ofwel niet gaan solliciteren of het staat op voorhand al vast dat die groep niet aan de slag kan komen binnen de gemeente.

Door de werving niet expliciet in te zetten op jongere werknemers maar bijvoorbeeld met een omschrijving van de vacante functies duidelijk te maken dat gezocht wordt naar invulling door jongere mensen, kan dat discriminatoire karakter worden weggenomen. Mensen die ouder zijn dan 36 kunnen dan zelf de afweging maken wel of niet te gaan solliciteren. In de vacaturetekst kan bijvoorbeeld worden vermeld dat het een functie voor langere tijd betreft met weinig doorgroeimogelijkheden, de specifieke functie-eisen kunnen worden vermeld, het (maximum)salaris kan worden opgenomen alsmede de beperkte verantwoordelijkheden.   

Gerelateerd aan dit antwoord

Laatst toegevoegd

Meest gelezen

E-learningcursussen

  • Psychosociale arbeidsbelasting (PSA)
    • Videocollege 12 minuten

    PSA is beroepsziekte nummer één: een derde van het ziekteverzuim in Nederland wordt veroorzaakt door werkgerelateerde psychische klachten. Het is daarom belangrijk dat...

  • Discriminatie signaleren op de werkvloer
    • Videocollege 12 minuten

    Het opsporen en aanpakken van discriminatie is een grote uitdaging. Vaak gebeurt het namelijk niet in de openbaarheid, waardoor het bijna onmogelijk is om het te signaleren en aan te...

Heeft u een vraag over Discriminatie?

Emma Bevers

Advocaat arbeidsrecht

Vasteland Advocaten
Adviseur is nu beschikbaar