Kan de werkgever onze vergoeding voor woon-werkverkeer afschaffen?

Sinds kort krijgen nieuwe werknemers geen reiskostenvergoeding meer. Werknemers die al in dienst waren en verder dan tien kilometer van het werk wonen, krijgen dat nog wel. Volgens de directie blijft dat zo, maar de OR is toch bang dat de nieuwe regeling straks voor iedereen geldt. Hoe is dat wettelijk geregeld?

Antwoord

30 maart 2015

Onkostenregelingen – zoals woon-werkverkeer – vallen niet onder uw instemmingsrecht. Dat neemt niet weg dat het goed is om te onderzoeken wat de basis is van de regeling voor uw organisatie. U heeft namelijk de plicht om toe te zien op een correcte naleving van de bindende regels over arbeidsvoorwaarden. Daarnaast kunt u altijd gebruikmaken van uw initiatiefrecht om ongevraagd een voorstel te doen.

Fiscaal

Werknemers hebben wettelijk gezien geen recht op een reiskostenvergoeding, ook al is dit een gebruikelijke arbeidsvoorwaarde. Het is wel zo dat de werkgever € 0,19 per kilometer onbelast mág vergoeden. Voor openbaar vervoer geldt dat voor de werkelijk gemaakte kosten. Daarop kunt u weer geen beroep doen als uw werkgever een auto van de zaak of een ov-jaarkaart verstrekt. Er zijn werkgevers die meer vergoeden dan deze maxima, maar daarover moet de werknemer dan wel belasting betalen. 
Verder is er altijd nog de belastingaftrek voor het woon-werkverkeer per openbaar vervoer bij een enkelereisafstand van tien kilometer of meer. Een vergoeding moet u dan in mindering brengen op het vaste fiscale aftrekbedrag.

Cao

De wet bevat dan wel geen verplichting tot het vergoeden van de kosten voor woon-werkverkeer; de cao kan dat wel verplicht stellen. Sla daarom altijd de cao erop na waaraan uw organisatie is gebonden. Bevat uw cao zo’n bepaling, dan moet de werkgever zich daaraan houden. Die bepaling geldt uiteraard ook voor nieuwe werknemers! 
Het kan ook zijn dat de reiskostenvergoeding alleen is opgenomen in de individuele arbeidsovereenkomst en dat uw werkgever deze bepaling niet meer opneemt in nieuwe arbeidscontracten. De collega’s met een ‘oud’ contract behouden in dat geval hun rechten totdat zij persoonlijk instemmen met een wijziging. Weigert een werknemer om hiermee in te stemmen, dan kan het zijn dat de rechter vervangende toestemming geeft. Daar zijn wel strenge regels aan verbonden. Er moet dan een eenzijdig wijzigingsbeding zijn opgenomen in het contract én er moet sprake zijn van zwaarwegende bedrijfsbelangen. Denk daarbij aan economisch zwaar weer.

Verslag

Het komt ook voor dat in arbeidscontracten een verwijzing wordt opgenomen naar een bepaling in het personeelsreglement waarin staat dat de werknemer recht heeft op een reiskostenvergoeding. Als de werk­gever in het arbeidscontract opneemt dat toekomstige wijzigingen van het personeelsreglement doorwerken in de individuele arbeidsvoorwaarden, is uw angst terecht. De kans bestaat dan dat de werkgever de regeling uit het reglement schrapt en dat daarmee de reiskostenvergoeding komt te vervallen. Ook voor de werknemers die al langer in dienst zijn. 
Dat is een goede reden om dit officieel te bespreken in de overlegvergadering. Geeft uw bestuurder daarin nog steeds aan dat de werknemers die nu gebruikmaken van de reiskostenvergoeding daar recht op blijven houden, dan komt dat ook te staan in het vergaderverslag. En daarop kunt u altijd terugvallen.

Onrust

Overigens is er nog een reden tot overleg: de werkgever brengt nu een tweedeling aan in de arbeidsvoorwaarden. Daardoor ontstaat een steeds grotere groep werkers die geen reiskostenvergoeding krijgen terwijl zij hetzelfde werk doen als hun collega’s die de reiskostenvergoeding wel krijgen. Dat werkt niet prettig en komt de sfeer in de organisatie niet ten goede. Wat vindt hij daarvan?

Gerelateerd aan dit antwoord

Laatst toegevoegd

Meest gelezen

Heeft u een vraag over Reiskosten?

Frans Jacobs

Adviseur financiële administratie, fiscale zaken en professionele vaardigheden

Finovion
Adviseur is nu beschikbaar