VERDIEPINGSARTIKEL

Dienstverlening binnen en buiten de EU en de BTW

Weet u het antwoord op de vraag of u BTW in rekening moet brengen als u diensten aan klanten in andere EU-landen verricht? Het antwoord hangt af van de vraag of u de dienst levert aan een particulier of een ondernemer.

En wat als u diensten afneemt uit landen buiten de EU? Tegenwoordig is dat immers heel normaal. Dan gelden er weer andere BTW-regels dan wanneer u zakendoet met ondernemers binnen de EU.


9 november 2021 4 minuten Door redactie

Dit verdiepingsartikel wordt u aangeboden door Rendement Online


Op het moment dat u als BTW-ondernemer diensten verleent aan een ondernemer (business-to-business ) in een ander EU-land, die over een geldig BTW-identificatienummer beschikt, is de plaats van dienst gelegen waar de afnemer van de dienst gevestigd is. Dat is de hoofdregel. In dat geval verlegt u de BTW naar uw afnemer. Hierop zijn echter wel een aantal uitzonderingen.

Zo geldt voor diensten met betrekking tot een onroerend goed de plaats van het onroerend goed en voor personenvervoerdiensten de plaats van vervoer naar rato van de afgelegde afstand. Bij het verlenen van toegang tot vermakelijkheids-, sportieve, culturele en wetenschappelijke activiteiten en dergelijke geldt de plaats waar activiteiten daadwerkelijk plaatsvinden.

Er gelden ook uitzonderingen voor de kortetermijnverhuur van vervoermiddel (plaats terbeschikkingstellingvervoermiddel) en voor restaurant- en cateringdiensten aan boord van een schip, vliegtuig of trein de plaats van vertrek van het vervoermiddel. En tot slot is voor overige restaurant- en cateringdiensten de plaats waar de activiteiten daadwerkelijk plaatsvinden doorslaggevend.

Voor deze uitzonderingen geldt dat afhankelijk van de regels van het EU-land waar de plaats van dienst gelegen is, u de BTW naar de afnemer kunt verleggen. Heeft u de verleggingsregeling niet toegepast terwijl u dat wel had moeten doen? Dan heeft u dus ten onrechte een factuur met BTW verstuurd.

Deze BTW moet u dan toch aangeven in uw aangifte BTW en ook betalen. Is verlegging voor u niet mogelijk, dan moet u uw onderneming in het EU-land voor de BTW registreren.

Diensten zijn belast in het land waar de verrichter van de dienst gevestigd is

Belast in het land van verrichter

Voor diensten die u verleent aan niet-BTW-plichtigen in de EU geldt als hoofdregel dat de dienst belast is in het land waar de verrichter van de dienst gevestigd is (oorsprongslandbeginsel). Met andere woorden, de dienst die u verricht aan iemand zonder een BTW-identificatienummer (bijvoorbeeld een particulier) is belast in het land waar u bent gevestigd.

Uitzonderingen op de hoofdregel

Ook op deze hoofdregel bestaan er een aantal uitzonderingen. De belangrijkste zijn:

  • Voor een intracommunautaire goederenvervoersdienst geldt de plaats van het vertrek van het vervoer.
  • Voor een dienst met onroerend goed geldt de plaats van het onroerend goed.
  • Voor de dienst van een tussenpersoon geldt de plaats van de onderliggende handeling.
  • Voor restaurant- en cateringdiensten geldt de plaats waar de activiteiten daadwerkelijk plaatsvinden.
  • Elektronische diensten door EU-dienstverrichter aan afnemer op plaats afnemer.

Digitale diensten zijn grotendeels geautomatiseerd en kunnen niet zonder informatietechnologie worden geleverd. Denk aan het onderhoud en beheer van websites, de levering en het updaten van software en de terbeschikkingstelling van databanken en online magazines.

Administratieregels bij digitale diensten

Sinds 1 januari 2019 gelden de volgende vereenvoudigde regels voor ondernemers die digitale diensten leveren aan particulieren in andere EU-landen:

  • Ze zijn BTW verschuldigd in het vestigingsland.
  • Ze hebben in een kalenderjaar én in het voorgaande kalenderjaar niet meer dan € 10.000 aan omzet van digitale diensten aan particulieren in andere EU-landen.
  • Ze geven deze omzet en BTW aan bij vraag 1a/1b in hun BTW-aangifte.
  • Ze hebben één bewijsstuk (van een derde) nodig waaruit de woonplaats van de afnemer is vast te stellen.

Dienst inkopen binnen EU

Koopt u een dienst in van een ondernemer die gevestigd is in een ander EU-land? Dan is deze dienst op basis van de hoofdregel belast in Nederland, waarbij de heffing van BTW naar u wordt verlegd. Geef de BTW aan bij vraag 4b van de BTW-aangifte.

De intracommunautaire verwervingen voor leveringen én B2B-hoofdregeldiensten neemt u altijd op in dezelfde rubriek in uw BTW-aangifte.

Als u voor afgenomen diensten een factuur ontvangt met BTW, terwijl de verleggingsregeling van toepassing is, dan mag u de BTW niet in aftrek brengen als voorbelasting.

Dienst verrichten voor afnemer buiten EU

Als u een dienst verricht voor een BTW-ondernemer buiten de EU, geldt de hoofdregel dat de plaats van dienst in het land van de afnemer gelegen is. U mag dan geen Nederlandse BTW in rekening brengen, maar moet wel op de factuur de woorden ‘VAT Out of scope’ vermelden.

Ook hier gelden natuurlijk weer uitzonderingen op de hoofdregel. Deze komen grotendeels overeen met de uitzonderingen die gelden voor binnen de EU.

Factuurfraude

Oplichters onderscheppen, al dan niet online, een factuur en wijzigen daarop alleen het rekeningnummer. Controleer dus alle inkomende facturen voordat u deze betaalt.

In deze infographic ziet u de meest voorkomende varianten van factuurfraude.

Regels en uitzonderingen bij niet-belastingplichtigen

Verleent u diensten aan niet-belastingplichtigen buiten de EU, dan wordt de dienst in principe belast in het land waar de verrichter van de dienst gevestigd is. De dienst die u verricht aan iemand zonder BTW-identificatienummer (bijvoorbeeld een particulier) is dus belast in het land waar u als dienstverrichter bent gevestigd.

Op deze hoofdregel bestaan ook weer uitzonderingen. De meeste hiervan komen overeen met de uitzonderingen die gelden voor B2C-diensten in de EU. Maar denk daarnaast ook aan intellectuele diensten aan een niet-EU-afnemer (plaats van afnemer). Dit geldt ook voor telecommunicatiediensten, radio- en televisieomroepdiensten door EU-dienstverrichter aan afnemer EU en niet-EU-landen.

Voor diensten die u inkoopt van ondernemers die gevestigd zijn buiten de EU, waarvan de plaats van dienst Nederland is, bent u de BTW op de dienst verschuldigd.

In de BTW-aangifte geeft u dit aan bij vraag 4a. Een voorbeeld: U neemt als BTW-ondernemer een adviesdienst af van een ondernemer die gevestigd is in Rusland. In de Nederlandse BTW-aangifte geeft u dit aan bij vraag 4a. Heeft u recht op aftrek van voorbelasting, dan kunt u de over de dienst berekende BTW in dezelfde aangifte meteen in aftrek brengen.

Check altijd het BTW-identificatienummer van uw afnemer via het VAT Information Exchange System (VIES) van de Europese Commissies en bewaar een afdruk of screenshot van de check.