VERDIEPINGSARTIKEL

Aandacht voor psychosociale arbeidsbelasting

Veel werknemers hebben last van psychische klachten. Er wordt dan ook van alles ondernomen om het aantal werknemers dat hier onder gebukt gaat te verlagen. Vaak zijn de verwachtingen en omgangsvormen binnen organisaties doorslaggevend. Wat moet en kunt u doen om werknemers te helpen?


30 april 2019 4 minuten Door redactie

Dit verdiepingsartikel wordt u aangeboden door Rendement online en Simon Troost, organisatieadviseur bij AdviceSelect, e-mail: info@ adviceselect.nl, www.adviceselect.nl


De Arbowet geeft aan dat u psychosociale arbeidsbelasting (PSA) moet voorkomen of beperken. Het thema moet terugkomen in de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E). Als blijkt dat het een risico voor uw werknemers is, moet u voorlichting geven. Te weinig aandacht voor PSA leidt tot hoge verzuimkosten en, als de werknemer instroomt in de WIA, mogelijk tot een hogere premie. U kunt dus veel geld besparen door PSA gestructureerd aan te pakken en prioriteit te geven.

Kritisch

Veel werknemers verzuimen omdat ze last hebben van PSA. Frequent kortdurend verzuim is vaak psychisch en een goede voorspeller van langdurige uitval. Ook overwerkuren en het aantal meldingen van ongewenst gedrag door collega’s en klanten geven u nuttige informatie. Zorg in ieder geval voor goed en regelmatig contact met de bedrijfsarts. Grote wijzigingen in het werk, taken en processen kunnen het risico van PSA vergroten. Speelt dat bij u, kijk dan kritisch of de RI&E nog actueel, betrouwbaar en compleet is. PSA wordt vaak geïnventariseerd met enkele globale vragen waarop de werknemer ja of nee kan antwoorden. Als blijkt dat PSA een risico is, moet een verdiepende RI&E worden uitgevoerd.

Diepgaand

Meestal wordt het medewerkerstevredenheidsonderzoek voor het vaststellen van PSA gebruikt, maar dat is niet genoeg. Vaak bevat dit vragen over werkbeleving, zoals arbeidsvoorwaarden, werkplek en verbondenheid met de organisatie. De vraag is of u daarmee alle factoren van PSA voldoende diepgaand meet. Om werkdruk goed te meten, is een wetenschappelijk onderbouwde test nodig die specifiek werkdruk meet. Werkdruk is een combinatie van de eigenschappen van het werk en de persoonlijkheid van de werknemer. Een goed verdiepend onderzoek kijkt naar alle factoren. Dit kunt u laten uitvoeren door een gespecialiseerd bureau of arbodienst. Als de uitkomst van de (verdiepende) RI&E daar aanleiding toe geeft, moet u preventief een periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek aanbieden. Dit geldt ook als werknemers (op termijn) schade kunnen oplopen door een hoge psychische belasting. Er zijn veel nieuwe wetenschappelijke inzichten over de aanpak van werkdruk. Voldoen de oplossingen uit uw plan van aanpak (van de RI&E) daaraan of zijn die gebaseerd op verouderde inzichten?

Benader bedrijfsarts

Sinds de wijziging van de Arbowet is preventie een belangrijkere taak voor de bedrijfsarts. Betrek de bedrijfsarts bij uw aanpak en stimuleer dat werknemers met PSA-klachten naar het preventief spreekuur gaan. Voldoende financiële ruimte in het basiscontract is daarbij een belangrijke voorwaarde.

Preventiemedewerker

Voor een effectieve aanpak is goed contact met de werkvloer nodig. Laat daarom een preventiemedewerker zich speciaal op PSA richten. Voor personeel kan dit het aankaarten van problemen makkelijker maken. De preventiemedewerker geeft voorlichting tijdens bijvoorbeeld een werkoverleg en peilt trainingsbehoeften. Hij kan hierbij samenwerken met de ondernemingsraad (OR). De preventiemedewerker kan de OR ook adviseren bij PSA-gerelateerde regelingen waarvoor de werkgever instemming nodig heeft. Uiteindelijk gaat het erom dat ook de leiding oog heeft voor de belasting van werknemers en daarop anticipeert.