Waarom is de peildatum zo belangrijk bij een bedrijfseconomisch ontslag?

26 mei 2020

We zijn binnen de organisatie druk bezig met een reorganisatie. Hierbij komen ook banen te vervallen. Nu lezen we dat de peildatum erg belangrijk is. Wat is precies een peildatum en waarom is die zo belangrijk?

De peildatum is inderdaad een erg belangrijke datum bij bedrijfseconomisch ontslag. De peildatum is de datum waarop de personeelssituatie binnen uw bedrijf 'bevroren' wordt. De ontslagaanvraag baseert u op de situatie in uw organisatie, zoals die op de peildatum is.

Het vaststellen van de peildatum

U mag niet zomaar een peildatum kiezen. De peildatum is in principe de datum waarop u de aanvraag voor de ontslagvergunningen indient bij UWV.

Een andere, eerdere datum is ook mogelijk. De werkgever is dan wel verplicht een objectieve datum te kiezen. Een objectiveerbaar moment kan bijvoorbeeld zijn de datum van de boventalligheidsverklaring, waarna een herplaatsings- of mobiliteitstraject gaat lopen. Die peildatum mag nooit liggen voor het moment waarop aan de werknemers is verteld dat arbeidsplaatsen gaan vervallen. 

Waarom is de peildatum belangrijk?

De peildatum heeft gevolgen voor de indeling in de leeftijdsgroepen voor afspiegeling. Een werknemer kan bijvoorbeeld net vóór of ná de peildatum jarig zijn en daardoor in een andere leeftijdscategorie vallen. Dat kan het verschil maken tussen het behoud of het verlies van zijn baan.

Uitzonderingen op de peildatum

De werkgever moet bepaalde groepen werknemers moeten met voorrang ontslaan, voordat hij de arbeidsovereenkomsten van werknemers met een vast contract of een contract voor bepaalde tijd dat langer duurt dan 26 weken mag opzeggen. Dit zijn onder andere AOW-gerechtigde werknemers en werknemer met een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd die korter duren dan 26 weken.

  • De peildatum staat niet in de weg aan het bij voorrang voor ontslag voordragen van werknemers die de AOW-gerechtigde leeftijd bereiken. Dat betekent dat als een werknemer ná de peildatum, maar uiterlijk op de datum van de beslissing van UWV de AOW-gerechtigde leeftijd bereikt, hij alsnog plaats moet maken voor een medewerker die voor ontslag is voorgedragen.
  • Hetzelfde geldt voor arbeidsovereenkomsten van bepaalde tijd die op de peildatum nog langer duren dan 26 weken, maar op het moment van de beslissing van UWV niet meer. Gevolg is dat de werknemer met het langste dienstverband in dezelfde leeftijdsgroep, die voor ontslag is voorgedragen, niet meer voor ontslag in aanmerking komt.

Ook kan het voorkomen dat op de datum van de beslissing van UWV een werknemer, die volgens het afspiegelingsbeginsel niet voor ontslag in aanmerking komt, toch vertrekt. Bijvoorbeeld door zelf op te zeggen, via ontbinding door de rechter (om andere dan bedrijfseconomische redenen), met wederzijds goedvinden of vanwege pensionering. Als dit vertrek op de datum van de beslissing van UWV vaststaat, dan betekent dit dat de werknemer met het langste dienstverband in die leeftijdsgroep alsnog niet voor ontslag in aanmerking komt.