Snel aan de slag met hulp aan werkende mantelzorgers

Een op de vier werkende Nederlanders combineert een baan met het verlenen van intensieve mantelzorg. Dat is geen sinecure. Niet alleen is de emotionele belasting hoog, ook fysiek kan het zijn tol eisen. De bestaande verlofregelingen zijn vaak niet toereikend voor de hoeveelheid tijd die werknemers ermee kwijt zijn. Een werkgever kan werknemers ondersteunen om een goede werk-privébalans te behouden en daarmee stress, oververmoeidheid en ziekteverzuim verminderen of voorkomen. Deze toolbox helpt hierbij. Ook de rol van de ondernemingsraad (OR), arbodeskundige en leidinggevende worden in deze toolbox toegelicht.

  • 1

    Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen

    Snel aan de slag met hulp aan werkende mantelzorgers

    Voorkom overbelasting vanwege werk én zorg

    Werknemers die mantelzorg verlenen, moeten hun werkzaamheden combineren met de zorg voor een naaste. Dat kan voor een verstoorde werk-privébalans zorgen. Het gevaar van overbelasting ligt dan op de loer. Gelukkig is het mogelijk om als werkgever ondersteuning te bieden aan werknemers die ook mantelzorger zijn. Deze toolbox maakt inzichtelijk wat je allemaal kunt doen om werknemers met een zorgtaak te helpen vitaal en gezond te blijven. Ook de rol van de ondernemingsraad (OR) komt aan bod.

  • 2

    Werk en mantelzorg: de stand van zaken

    SER pleit voor acht weken betaald mantelzorgverlof

    Nieuws Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 20-02-2026

    De Sociaal-Economische Raad (SER) pleit voor een door de overheid gefinancierd mantelzorgverlof van acht weken. Dit moet het makkelijker maken om betaald werk en mantelzorg te combineren, en overbelasting van mantelzorgers te voorkomen.

    Grote behoefte aan extra zorgverlof bij intensieve mantelzorg

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 17-02-2026

    Mantelzorg verlenen naast een baan is voor veel werknemers een flinke opgave. Toch zijn er grote verschillen in de belasting die zij ervaren. Dat blijkt uit een peiling onder 700 werkende mantelzorgers. Hoe intensiever de zorg, hoe lastiger de combinatie met werk.

    Vrouwen twee keer zo zwaar belast door mantelzorg

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 04-04-2024

    Dochters voelen zich zwaarder belast door mantelzorg voor (een van beide) ouders dan zonen, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Dat komt doordat vrouwen ook het grootste aandeel hebben in het huishouden en de zorg voor kinderen.

    Mantelzorgers bezwijken onder combinatie werken en zorg

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 02-10-2025

    Een kwart van de werkende mantelzorgers dreigt uit te vallen met een burn-out, zo meldt vakbond CNV na onderzoek. De combinatie van mantelzorg en werk is voor veel werknemers te belastend. Niet alleen hun gezondheid lijdt eronder, maar ook het werk.

    Combinatie werken en zorgen moet makkelijker worden

    Nieuws Balans werk-privé Publicatiedatum: 03-04-2025

    Om de gevolgen van vergrijzing en krapte op de arbeidsmarkt op te vangen, wil minister Van Hijum het makkelijker maken voor werknemers om werk en zorg te combineren. Hiervoor moet onder meer het verlofstelsel vereenvoudigd worden.

    Maak beleid voor mantelzorgers specifiek en praktisch

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 24-04-2025

    Beleid van overheid en organisaties voor mantelzorgers blijft vaak beperkt tot mooie woorden en een plan op papier. De maatregelen die worden voorgesteld zijn te generiek en niet praktisch genoeg. Ook de regelgeving draagt niet bij aan lastenverlichting.

    Versimpeling verlofstelsel krijgt steeds meer vorm

    Nieuws Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 16-09-2025

    Op Prinsjesdag 2025 heeft het demissionaire kabinet wederom uitgesproken het verlofstelsel te gaan vereenvoudigen. De precieze invulling van het nieuwe verlofstelsel krijgt ondertussen steeds meer vorm, is te lezen in een Kamerbrief.

  • 3

    Bestaande verlofregelingen voor mantelzorgers

    Welke verlofmogelijkheden zijn er voor mantelzorgers?

    Vraag & Antwoord Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 30-04-2026

    Sommige van onze werknemers zijn mantelzorgers, en hebben moeite om de zorg te combineren met hun werk. Het risico bestaat dat zij overbelast raken, en soms zelfs voor langere tijd uitvallen. Hoe kunnen we dat voorkomen?

    Verlof om te zorgen

    Infographic Verlofregelingen Publicatiedatum: 30-04-2026

    Een werknemer kan kortdurend en/of langdurend zorgverlof opnemen om naasten te verzorgen. In de Wet arbeid en zorg (WAZO) is bepaald voor welke naasten het zorgverlof bedoeld is.

    Veelgestelde vragen over kort- en langdurend zorgverlof

    Verdiepingsartikel Zorgverlof Publicatiedatum: 30-04-2026

    Als een werknemer de zorg voor een naaste op zich neemt, is hij tijdelijk minder uren inzetbaar voor jouw organisatie. Dat heeft een hoop praktische implicaties: weet je bijvoorbeeld of je het percentage dat je zijn loon doorbetaalt, moet aanpassen? En mag de werknemer voor al zijn zorgbehoevende naasten verlof opnemen?

    Welke situaties komen in aanmerking voor kort verzuimverlof?

    Vraag & Antwoord Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 22-07-2025

    Binnen onze organisatie vragen werknemers weleens om kort verzuimverlof. We vinden het belangrijk dat werknemers gebruik maken van deze optie, met name om een goede werk-privébalans te houden. We willen daarom graag een paar concrete voorbeelden aan ze geven, zodat ze weten waar kort verzuimverlof voor gebruikt kan worden. Welke situaties komen in aanmerking voor kort verzuimverlof?

    Aanvraagformulier kort- en langdurend zorgverlof

    Tool Verlofregelingen Publicatiedatum: 07-05-2026

    Laat de werknemers dit kant-en-klare aanvraagformulier gebruiken voor het aanvragen van kort- en langdurend zorgverlof.

    Voorbeeldregeling calamiteitenverlof

    Tool Verlofregelingen Publicatiedatum: 21-01-2025

    Leg praktische regels vast rondom het wettelijk verlofrecht. Deze tool helpt hierbij.

    Wel of geen recht op calamiteitenverlof

    Tool Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 18-04-2025

    In deze checklist lees je wat calamiteitenverlof precies inhoudt en in welke situaties deze betaalde verlofvorm is op te nemen.

    Voorbeeld verlofregeling

    Tool Verlofregelingen Publicatiedatum: 07-05-2026

    Met deze voorbeeldregeling maak je snel een verlofregeling voor je personeelshandboek.

    Inkomen tijdens verlof

    Infographic Verlofregelingen Publicatiedatum: 01-07-2026

    Een werknemer kan gebruikmaken van verschillende verlofvormen. Hij heeft niet bij elk type verlof recht op (volledige) loondoorbetaling.

  • 4

    (Extra) mogelijkheden voor de werkgever bij mantelzorg

    Werk en mantelzorg: welke mogelijkheden heeft de werkgever?

    Verdiepingsartikel Balans werk-privé Publicatiedatum: 16-06-2025

    Steeds meer werknemers hebben mantelzorgtaken, bijvoorbeeld omdat hun ouders in een hulpbehoevende fase komen. Dat kan leiden tot overbelasting van de werknemer-mantelzorger, maar vaak is dat te vermijden. Een taak voor de werkgever en de arbo-adviseur.

    Werkgevers onderscheiden zich met verlofregelingen

    Nieuws Arbeidsvoorwaarden Publicatiedatum: 19-01-2024

    Werkgevers treden steeds meer buiten de gebaande paden om aantrekkelijk te zijn op de krappe arbeidsmarkt. Het AD meldt dat vooral grotere werkgevers werknemers vaker bijzondere verlofvormen als transitieverlof en rouwverlof aanbieden.

    Meer cao’s bevatten afspraken over mantelzorg

    Nieuws Balans werk-privé Publicatiedatum: 25-08-2023

    In cao’s wordt steeds meer aandacht besteed aan mantelzorg. Daarbij zijn de afspraken vaak niet meer volledig vastgelegd, maar is er ruimte voor maatwerk. Zo kunnen werkgever en werknemer beter afspraken maken die aansluiten op de situatie van de werknemer.

    Aan mantelzorgers geschonken vakantie-uren verdubbeld

    Nieuws Vakantiedagen Publicatiedatum: 08-01-2026

    De nieuwe cao van pensioenuitvoerder PGGM regelt dat werknemers vakantie-uren kunnen doneren aan mantelzorgverlenende collega’s. PGGM verdubbelt die uren vervolgens. De arbeidsvoorwaarde heeft als doel de druk op mantelzorgers te verlagen.

    Hoe komt een mantelzorgende werknemer aan extra inkomen?

    Vraag & Antwoord Balans werk-privé Publicatiedatum: 07-05-2026

    Mantelzorgende werknemers hebben bij veel verlofvormen geen recht op volledige loondoorbetaling. Wat kunnen wij aan een werknemer adviseren om de financiële gevolgen van zijn afwezigheid vanwege mantelzorg te verzachten?

  • 5

    De rol van de leidinggevende bij mantelzorg

    Leidinggevende kan voorkomen dat mantelzorgers uitvallen

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 12-01-2023

    Werknemers die mantelzorg verlenen, lopen meer risico om uit te vallen. Doordat zij hun baan combineren met soms intensieve zorg voor een zieke partner of ouder, ligt overbelasting op de loer. Leidinggevenden kunnen meer doen om deze werknemers te ontlasten en zo verzuim voorkomen.

    Een goed gesprek over mantelzorg en werk voer je zo

    Tool Leidinggeven Publicatiedatum: 07-05-2026

    Gebruik deze gesprekshandleiding om de combinatie werk en mantelzorg te bespreken met een werknemer.

    Leidinggevende onderschat belasting door mantelzorg

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 22-03-2022

    Leidinggevenden moeten vaker vragen of werknemers mantelzorgtaken verrichten. De extra belasting die dit met zich meebrengt, vergroot het risico dat werknemers uitvallen. Als de leidinggevende dit weet, kan hij de juiste maatregelen nemen om de werknemer te ondersteunen.

  • 6

    De rol van de arboprofessional bij mantelzorg

    Help mantelzorger met maatwerk-oplossingen

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 17-07-2025

    Steeds meer werknemers hebben mantelzorgtaken, bijvoorbeeld omdat hun ouders in een hulpbehoevende fase komen. Dat leidt vaak tot overbelasting van de werknemer-mantelzorger, maar vaak is dat te vermijden. Een taak voor de werkgever en jou als adviseur.

    Preventieve rol van bedrijfsmaatschappelijk werker

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 20-01-2026

    De beroepsvereniging van bedrijfsmaatschappelijk werkers heeft een nieuw expertiseprofiel gepubliceerd. Hierin vinden werkgevers informatie over de verschillende situaties waarin zij een beroep kunnen doen op de bedrijfsmaatschappelijk werker.

    Overbelasting van werkende mantelzorger voorkomen

    Nieuws Balans werk-privé Publicatiedatum: 26-08-2022

    Nederland telt maar liefst zo’n vier miljoen mantelzorgers. Daarvan werkt ruim een derde meer dan 36 uur per week en zorgt daarnaast meer dan 8 uur per week. Deze belasting kan op termijn leiden tot overbelasting en uitval. Werkgevers kunnen dit voorkomen.

  • 7

    Bijzondere situaties bij mantelzorg

    Mag zieke werknemer passende arbeid weigeren bij mantelzorg?

    Vraag & Antwoord Re-integratie Publicatiedatum: 01-05-2025

    Een arbeidsongeschikte werknemer wil zijn ernstig zieke echtgenote verzorgen. Mag hij daarom weigeren om passende arbeid uit te voeren?

    Is het zorgverlof ook voor schoonouders op te nemen?

    Vraag & Antwoord Wet arbeid en zorg (WAZO) Publicatiedatum: 07-05-2026

    We hebben een werknemer die zorgverlof wil opnemen in verband met ziekte van zijn schoonouders. Zijn we verplicht akkoord te gaan met dit verzoek? Schoonouders zijn toch geen directe familie?

    Kunnen werknemers ook achteraf zorgverlof opnemen?

    Vraag & Antwoord Verlofregelingen Publicatiedatum: 07-05-2026

    De partner van een werkneemster werd tijdens de vakantie met ernstige bloedvergiftiging opgenomen in het ziekenhuis. De werkneemster moest haar man verzorgen en kwam daardoor ook later terug van vakantie. Nu wil ze deze periode met terugwerkende kracht aanmerken als zorgverlof of calamiteitenverlof. Kan dat wel?

    Jonge werkende mantelzorgers mentaal zwaar belast

    Nieuws Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) Publicatiedatum: 19-12-2023

    Een kwart van de jongeren in Nederland geeft mantelzorg aan een familielid of naaste. Een deel daarvan moet dit combineren met een betaalde baan. Omdat deze combinatie bij jongeren niet snel verwacht wordt, is het goed om voor deze groep meer aandacht te hebben, ook in de arbozorg.

  • 8

    De rol van de ondernemingsraad (OR) bij mantelzorg

    OR & het recht van werknemers op verlof

    Verdiepingsartikel OR en arbeidsvoorwaarden Publicatiedatum: 18-10-2022

    Werknemers hechten steeds meer waarde aan een goede werk-privébalans. Ook vervullen steeds meer werknemers de rol van mantelzorger voor een naaste die ondersteuning nodig heeft, naast hun zorg voor gezin en de behoefte aan vrije tijd.De verschillende opties voor verlof kunnen daarin uitkomst bieden. De verlofrechten bij adoptie en pleegzorg en voor partners van bevallen vrouwen werden onlangs uitgebreid. Welke rechten en mogelijkheden heeft uw achterban?

    Kan de OR extra verlofregelingen afdwingen?

    Vraag & Antwoord OR en arbeidsvoorwaarden Publicatiedatum: 20-01-2025

    Onze OR pleit voor extra faciliteiten voor de werknemers die mantelzorg verlenen. Hoe is het zorgverlof wettelijk geregeld?

  • 9

    Meer informatie

    Verlofregelingen en vakantiewetgeving

    1 bijeenkomst (2 dagdelen)

    Iedere organisatie met personeel heeft te maken met vakantie en diverse andere soorten verlof. Door de vele regels zorgt dit voor veel onduidelijkheid. Wanneer heeft een medewerker precies recht op verlof en is dit dan betaald of onbetaald? Tijdens de training Verlofregelingen en vakantiewetgeving leer je de verschillende procedures die bij deze verlofregelingen horen.